2026 Çıkmış Soru Kampı Derleme
Emir Beyazıt · 32:12 ·
Çıkmış Soru Analiz Kampı'ndan (5–17 Ekim 2026) seçilen bu derlemede 7 hoca, 9 dersten bölümlerle ÖSYM'nin hangi yıl neyi sorduğunu gösterir ve her derste çıkmış bir soruyu çözer: deltoidden fazlaya tamlamaya, 1500 m başlangıç noktasından zeybeğe kadar. Bölümleri bağlayan tespit, ÖSYM'nin aynı konuyu, hatta aynı cümleleri yıllar içinde yeniden sormasıdır.
Bu derste geçen kavramlar
- Protraksiyon — Kürek kemiğinin (skapulanın) hareketi; kolun hareketi olmadığı için deltoid bu hareketi yaptırmaz.
- Deltoid — Omuz eklemini önden, dış yandan ve arkadan geçen omuz kası; omuz eklemindeki 8 hareketin 7'sini yaptırır.
- Transvers addüksiyon / transvers abdüksiyon — Kolun yatayda yaklaştırılması (deltoid ön parça) ve yatayda uzaklaştırılması (deltoid arka parça).
- Fazlaya tamlama — Yeterli dinlenmeyle yorgunluğun giderilip enerji kaynaklarının normal denge eğrisinin üzerine yenilenmesi; bir sonraki antrenmanın yapılması gereken evre.
- Anlık geri bildirim — Hareket biter bitmez verilen geri bildirim; öğrencinin hareketin etkisini hissetmesine izin vermediği için dışsal geri bildirime bağımlılığı artırır.
- Özet, ortalama, istek üzerine ve aşamalı azaltılan geri bildirim — Dışsal geri bildirime bağımlılığı azaltmak için kullanılan geri bildirim türleri.
- Gençlik Marşı — Selim Sırrı Tarcan'ın İsveç'ten getirdiği, Osmanlı genç dernekleri için yürüyüş formuna soktuğu ve Cumhuriyet'te milli marş niteliği kazanan halk türküsü ("Dağ başını duman almış").
- Artistik cimnastik erkek aletlerinin olimpik sırası — Yer, kulplu beygir, halka, atlama masası, paralel, barfiks ("Yersen kul hakkı, atlarsın paralel barı").
- 1500 m başlangıç noktası — 400 metrelik pistte üç tam tur ve 300 metre; start, ortak bitiş çizgisinin 100 metre ilerisindedir.
- 5:0+1 kombine savunma — Rakipte iyi bir oyun kurucu varsa beş oyuncunun savunma yaptığı, bir oyuncunun oyun kurucuyu karşıladığı, alan ve adam adama savunmanın birlikte uygulandığı sistem.
- Epilepsi nöbetinde ilk yardım — Güvenliğin sağlanması, zarar verebilecek eşyaların uzaklaştırılması ve kişinin yan çevrilmesi; ağza bir şey sokulmaz, kolonya, soğan ya da alkol koklatılmaz.
- Zeybek hareket özellikleri — Bekleme bölümünde kolların ağır tempoyla indirilmesi, üçlemeyle oyuna başlanabilmesi, kolların çapraz sallanıp bırakılması; yiğit kişinin oynadığı ağır başlı oyun.
Ders metni (düzenlenmiş transkript)
Giriş — Emir Beyazıt
Çıkmış soru kampının amacı bir adaptasyon ve ön bilgi sağlamaktı: konuyu öğrenmek değil, ÖSYM'yi tanımak. Anatomi, fizyoloji, fiziksel uygunluk, antrenman bilgisi ve beslenme çıkmış sorularını izleyen biri, beslenme dersine geldiğinde konuyu dinlemeden de beslenme sorularının çoğunu yapabilecek seviyeye gelir. Artık sınavın nerelerden ve nasıl soru sorduğunu bildiğiniz için hem soru çözerken hem konu çalışırken daha bilinçlisiniz. Bu çok çalışma değil, verimli çalışma sınavıdır.
Anatomi — Emir Beyazıt
Gövdeden, yani aksiyel iskeletten birbirine çok benzeyen sorular geldi. 2020'de hangi kasın gövdeye fleksiyon yaptırmadığı, yani gövdeyi öne bükmediği soruldu. 2023'te tersi soruldu: gövdenin geriye doğru hareketini gösteren bir görselde hangisinin yer almadığı. 2026'da ise 2020 sorusunun görselli hâli geldi: gövde öne bükülürken hangisi yer almaz? ÖSYM üç kez aynı konudan aynı soruyu sordu; bu yüzden en iyi soru çıkmış sorudur.
Üst ekstremitede de benzer bağlantılar var: önce hangi kasın kolda iç rotasyon yaptırdığı, sonra hangisinin yaptırmadığı soruldu. Soru kalıplarından biri budur: bir eklem, bir hareket ve o hareketi yaptıran ya da yaptırmayan kaslar. Bir diğer kalıp, çok görevi olan büyük kaslardır: göğüste pektoralis major, omuzda deltoid, uyluk ve kalçadaki büyük kaslar.
2020'de omuz kası deltoidin hangi hareketi yaptırmadığı soruldu. Cevap kürek kemiğinin bir hareketiydi ve kürek kemiğinin bu hareketi 2026'da ayrı bir soru oldu. Yani ÖSYM'nin seçeneklerini de çok iyi bilmek gerekir.
Deltoid omuz eklemini önden, dış yandan ve arkadan geçer. Elinizi kasın üzerine koyup hareketleri yaptığınızda hangi parçanın kasıldığını hissedersiniz:
- Ön parça: kolu öne yukarı kaldırma (fleksiyon), kolu yatayda yaklaştırma (transvers addüksiyon) ve iç rotasyon.
- Arka parça: ekstansiyon, kolu yatayda uzaklaştırma (transvers abdüksiyon) ve dış rotasyon.
- Bütün parçalar: kolu dış yana kaldırma (abdüksiyon).
Omuz ekleminde gerçekleşen 8 hareket vardır; deltoid bunların 7'sini yaptırır. Kalan hareketi normal şartlarda yaptırmaz, yalnız istisnai durumlarda destekçidir. Deltoidin hareket yaptırdığı yer koldur. Protraksiyon ise kolun değil, skapulanın (kürek kemiğinin) hareketidir; deltoid skapulaya hareket yaptırmaz. Sorunun cevabı bu yüzden protraksiyondur.
Egzersiz Fizyolojisi — Emir Beyazıt
Çıkan her şey tekrar çıkıyor. Bu yüzden hangi değişkenin kaç soruda, hangi yönde sorulduğuna bakılır.
Kalp atım hızı çıkmış sorularda 6 kez yer aldı:
- Kronik uyumlarla submaksimal egzersizde artar diye iki kez soruldu: yanlış, azalır.
- Dinlenik kalp atım hızı düşer: doğru.
- Çocuklarda daha yüksektir: doğru.
- Hamilelerde daha yüksektir: doğru.
- Dehidrasyonla artar: doğru.
Kan basıncı da toplamda 6 kez soruldu:
- Akut durumda diyastolik kan basıncı artar: yanlış, azalır; artan sistolik kan basıncıdır.
- Hipertansiyon riski azalır: doğru.
- Ortalama kan basıncı antrenmana ara verildiğinde artar: doğru.
- Yaşlıların dinlenik kan basıncı yükselir, tansiyon hastalığı riski artar: doğru.
- Çocuklarda kan basıncı daha düşüktür: doğru.
- Hamilelerde sistolik basınç artar: yanlış, azalır.
Çözülen soru, antrenmana bağlı yorgunlukla işlevsel kapasitenin düştüğü ve denge eğrisinin ani düşüşe geçtiği bir süreci anlatıyor. Organizmaya yeterli dinlenme süresi verildiğinde yorgunluk yalnız giderilmekle kalmaz; vücudun enerji kaynakları bir sonraki yüklenmeye temel oluşturacak ve normal denge eğrisinin üzerine çıkacak biçimde yenilenir. Soru bu durumun antrenman bilimindeki adını soruyor; cevap fazlaya tamlamadır.
Fazlaya tamlamayı bir şeker örneğiyle düşünelim. Cebimde 100 şeker var. Marketten eve koşarken 30'unu düşürüyorum, 70 kalıyor. Annem cebime 30 şeker koyuyor, yeniden 100 oluyor. Sonra "Yine koşar, yine düşürür" diyerek 30 şeker daha koyuyor: 130. Ama ben oturmaya devam edince son verdiği şekerleri geri alıyor ve cebimdeki şeker sayısı yeniden 100 oluyor.
Bu sorudan çıkan bir sonraki soru adayı şudur: Bir sonraki antrenman ne zaman yapılmalıdır? Cevap: fazlaya tamlama evresinde.
Beceri Öğrenimi — İbrahim Ögür
Dördüncü ünite olan alıştırma türleri her yıl soru gelen bir ünite değil, ama yapılan 8 ÖABT'nin 5'inde soruldu: 2019'da sorulmadı, 2020 ve 2021'de soruldu, 2022'de sorulmadı, 2023, 2024 ve 2025'te soruldu, 2026'da sorulmadı. Hocanın tahmini, 2027'de bu kısımdan yeniden soru gelmesi.
2021'de geri bildirimle ilgili şu soruldu: Bir beden eğitimi öğretmeni, öğrencilerin dışsal geri bildirime bağımlılığını azaltmak için hangisini kullanmamalıdır? "Kullanmamalıdır" dendiği için aranan, bağımlılığı artıran geri bildirimdir. Seçenekler tek tek ele alınır:
- Özet geri bildirim: Geri bildirim hemen verilmez; belli deneme sayısından sonra toplanıp özet olarak verilir.
- Ortalama geri bildirim: Belli bir deneme sayısına ulaşıldıktan sonra, örneğin 10 denemenin ardından, performansın yaklaşık ortalaması yansıtılır.
- İstek üzerine geri bildirim: Her denemede bir şey söylenmez, öğrenci isteyince verilir.
- Aşamalı azaltılan geri bildirim: Önce sık verilir, sonra sayısı giderek düşürülür.
Bunların hepsi dışsal geri bildirim bağımlılığını azaltmak için kullanılır. Anlık geri bildirim ise hareket biter bitmez verilir; öğrencinin durup hareketin vücutta bıraktığı etkiyi hissetmesine izin vermediği için bağımlılığı çok artırır. Doğru cevap anlık geri bildirimdir.
Aynı ilke soru çözerken de geçerlidir: Çözdüğü her sorudan sonra hemen cevap anahtarına bakan kişi kendine anlık geri bildirim veriyor demektir. Bağımlı kalmamak için hemen cevap anahtarına bakılmaz, gecikmeli geri bildirim tercih edilir.
Sporun Temelleri — İbrahim Ögür
Dersin en önemli ve sürprize en açık ünitesi 6. ünite, olimpiyat oyunlarının tarihsel gelişimidir. Bu üniteden 2019, 2020 ve 2021'de birer soru geldi. Sonraki yıllarda sayı arttı: 2022'de 3, 2023'te 2, 2024'te 4 artı atletizm içinde 1 olmak üzere 5, 2025'te 3, 2026'da 4 soru. 2026'daki 4 sorunun ikisi antik olimpiyat oyunlarından, ikisi modern olimpiyat oyunlarındandı: biri kurucunun sözü, diğeri Bob Beamon'ın 20 küsur yıl kırılamayan 8,90 m'lik uzun atlama rekoru. Hocanın tahmini, 2027'de bu üniteden ortalama 3 soru gelmesi.
2023'te şu soruldu: Selim Sırrı Tarcan'ın yurda dönüşünde İsveç cimnastiğinin yanında getirdiği, Osmanlı genç dernekleri için yürüyüş formuna soktuğu ve Cumhuriyet'te milli marş niteliği kazanan halk türküsü hangisidir? Cevap: Gençlik Marşı ("Dağ başını duman almış"). Bu konu sınavdan birkaç gün önce derste anlatılmış, marş da derste birlikte dinlenmişti.
Sınavdan sonra arayan bir öğretmen adayı, konuyu derste duyduğu için soruyu görür görmez yaptığını söyledi; ama işaretlediği seçenek Jandarma Marşıydı.
Cimnastik — Sefa Şanal
Cimnastikten her yıl gelen soru sayısı belli; bazı yıllarda zor, bazı yıllarda kolay sorular soruldu. 2019'dan itibaren cimnastikten 3 soru geliyordu; son iki yılda 2'şer soru geldi. Konular da aynı şekilde tekrar ediyor.
ÖSYM alet sıralamasıyla ilgili bir soru kalıbı getirdi: Verilen artistik cimnastik erkek aletlerinin olimpik sıralaması hangisidir? Soru kökünde belirli bir aletten başlandığı söylenmediği için bilinen sıra uygulanır; "barfiks aletinden başlayarak" deseydi farklı bir sıralama yapmak gerekirdi.
Artistik cimnastikte 6 erkek aleti vardır ve olimpik sıraları şöyledir:
- Yer
- Kulplu beygir
- Halka
- Atlama masası
- Paralel
- Barfiks
Bazı hocaların kodlaması: "Yersen kul hakkı, atlarsın paralel barı." Baş harf yöntemiyle ya da hikâyeleştirerek; hangi yöntem aklınızda kalıyorsa onu kullanın. Dikkat: Dördüncü sıradaki "A" asimetrik paralel değildir. Asimetrik paralel kız paralelidir, yalnız kadınlar kullanır; erkeklerde bu sırada atlama masası vardır.
Çözümde eleme yöntemi işe yarar: Yerin ilk sırada olduğunu bilmek, yer aletini ilk sıraya koymayan seçenekleri eler; yer aletinden sonra kulplu beygirin geldiğini bilmek doğru seçeneği hemen ortaya çıkarır.
Atletizm — Oğuzhan Aygün
Soru, 1500 metrenin başlangıç noktasını soruyor. Hesap için pist çizilir: Atletizm pistinde bir tam tur 400 metredir. Bütün yarışların ortak bitiş noktası sağ alt köşededir; şeref tribünü de buradadır. Koşu yönü saat yönünün tersinedir. Pistin köşelerine A, B, C, D işaretleri konursa her iki köşe arası 100 metredir; A ortak bitiş noktasıdır.
1500 metre için bitiş çizgisinden ileriye doğru üç tam tur sayılır: 400, 800, 1200 metre. Geriye 300 metre kalır. Bu 300 metre, bitiş noktasından geriye doğru sayılır: D'ye gelince 1300, C'ye gelince 1400, B'ye gelince 1500 metre olur. Yani 1500 metrenin başlangıç noktası B'dir; bu da bitiş çizgisinin 100 metre ilerisidir.
Hentbol — Metin Usluoğlu
Savunma sistemleri sorularında (3:2:1, 5:1, 6:0, 5:0+1 gibi) sorunun içindeki sihirli kelimelere bakılır:
- Soruda oyun kurucu geçiyorsa: 5:0+1.
- İyi bir pivot geçiyorsa: 5:1.
- Defans arkasına ve arasına etkili pas atan oyuncular varsa: 3:2:1.
Çözülen soruda bir takım savunma yaparken diğer takım 6 kişiyle hücum ediyor ve hücum eden takımda iyi bir oyun kurucu var. Bu durumda savunan takımdan bir oyuncu rakibin oyun kurucusunun yanına gider: beş oyuncu savunma yaparken bir oyuncu oyun kurucuyu karşılar. Buna 5:0+1 kombine savunma sistemi denir; hem alan hem adam adama savunma yapılmış olur.
İlk Yardım — Hüseyin Küçüksubaşı
ÖABT'nin alan bölümü bir dönem 75 soruluktu; iki yıldır 50 soruya düşürüldü. Buna rağmen ilk yardımdan gelen soru sayısı değişmedi: yine 3 soru geldi. Sorulan sorular, bundan sonra sorulacakların da teminatıdır; ÖSYM'nin soru dili ve seçeneklerde ne kullandığı bu yüzden çok önemlidir.
2020'de acil durumlarda ilk yardım başlığında epilepsi soruldu. Epilepsi (sara) nöbetinde kişi kasılma nöbeti geçirir; yumruklar ve çene kilitlenir. Doğru uygulama:
- Önce güvenlik sağlanır: Kişinin çarpabileceği ya da üzerine düşebilecek eşyalar uzaklaştırılır.
- Kişi yan çevrilir.
- Nöbet kendiliğinden geçer; bunların dışında bir şey yapılmaz.
Yanlış bilinen uygulamalar: Yumruklar ya da ağız zorla açılmaya çalışılmaz; ağza kaşık, parmak ya da cüzdan sokulmaz (dişler kırılabilir, parmak ısırılabilir). Kolonya, soğan, sarımsak ya da alkol koklatılmaz. Soğan koklatınca nöbet geçiyor gibi görünür; ama nöbet kendiliğinden değil dış bir etkenle geçtiği için iki nöbet arasındaki süre kısalır, vücut zamanla soğan koklamadan nöbeti atlatamaz hâle gelir ve doz artar.
Sorunun doğru cevabı, hastanın kendini yaralamaması için zarar verebilecek maddelerin ortamdan uzaklaştırılmasıdır. Diğer seçenekler sebep-sonuç ilişkisiyle kurulmuş yanlış uygulamalardır: rahat nefes alsın diye kapanan ağzı açmaya çalışmak, dilini ısırmasın diye dişlerinin arasına tahta koymak, bir yere çarpmasın diye kollarını ve bacaklarını tutarak kasılmaları engellemek, kolonya ya da alkol koklatmak.
Ritim ve Dans — Ceren Düzgün
Bu soruda bir beden eğitimi öğretmeni, farklı yörelerin halk oyunları bilgisini yapılandırılmış gridle ölçüyor; zeybek yöresi oyunlarının hareket özelliklerini gösteren kutucukların hepsini işaretleyen öğrenci tam puan alıyor. Kutucuklara tek tek bakılır:
- 1 — Alınır: Omuz çevresindeki kollar, oyunun bekleme bölümünde ağır bir tempoyla aşağı indirilir.
- 2 — Alınmaz: Türk halk oyunları içinde temposu en yüksek oyun olmak. Bu cümle daha önce horon için geçmişti.
- 3 — Alınmaz: Ellerde ritim aracı olarak tahta ya da şimşir kaşık bulunması. Zeybekte kaşık vurgusu yoktur.
- 4 — Alınır: Üçleme: Düz yürüyüş, çökme, dönme ve ayak adımlarından biriyle oyuna başlanabilmesi. Bu cümle daha önce bir soruda da aynen gelmişti.
- 5 — Alınmaz: Erkek oyunlarının düz çizgi hâlinde, ileri geri adımlarla mesafe alınarak oynanması. Efeler için böyle bir özellik yoktur.
- 6 — Alınmaz: Çökme hareketlerinin oyuncular tarafından aynı anda ve sert yapılması. Bu, bar oyununun cümlesidir; bar oyununda ayak hareketleri sert ve vurguludur.
- 7 — Alınmaz: Oyuncuların karşılıklı durup belden aşağısını kıvrakça titretmesi. Zeybek, yiğit kişinin oynadığı ağır başlı bir oyundur.
- 8 — Alınır: Bazı adımlamaların sonunda kollar ani bir hareketle, bir kol önde diğeri arkada olacak şekilde çapraz sallanıp serbest bırakılır.
Doğru cevap 1, 4 ve 8. Ritim ve dans, sınavlarda bir yapboz gibi verilen bir derstir: önceki soruların cümleleri yeni sorularda seçenek olarak yeniden karşınıza çıkar.
Kapanış — Emir Beyazıt
Yanlış yapacaksın ki doğruyu öğreneceksin. Yanlış yapmak üzülünecek bir şey değildir; yanlışına üzülen kişi sınav açısından gelişemez. Neden yanlış yaptığını öğrenip yanlışını düzelterek ilerlemek ve kendine hiçbir zaman üst sınır koymamak gerekir; üst sınır insanı bir yerde tutar. Her zaman şunu diyeceksin: Bugün dünden artı bir öndeysem kârdayım. Yarın nasıl artı bir ilerleyebilirim? Çıkmış soru kampı burada tamamlandı.
